Przedsiębiorcy, którzy wnioskują o rozłożenie należności wobec ZUS na raty albo o odroczenie terminu płatności składek spotykają się z nieprawidłową praktyką Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawiając rozłożenia należności na raty zawiadamia zwykłym pismem, iż nie przyznaje wskazanej ulgi przedsiębiorcy. Zakład na oficjalnej stronie internetowej[1] informuje, iż w razie odmowy zawarcia układu ratalnego, przedsiębiorca może ponownie złożyć wniosek o układ ratalny. Zdaniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawach tych nie jest zobowiązany do wydawania decyzji administracyjnych.
W praktyce Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców dotychczas udało się wskutek odwołania od niewydania decyzji przez Zakład w sprawie układu ratalnego uzyskać pozytywne orzeczenie sądowe. Mianowicie Sąd Okręgowy w Sieradzu wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2024 r., o sygn. akt IV U 512/23 zobowiązał organ rentowy do wydania decyzji w sprawie układu ratalnego.
Rzecznik MŚP stoi na stanowisku, iż odmowa przyznania ulgi w postaci układu ratalnego lub odroczenia terminu płatności składek musi być w formie decyzji administracyjnej, od której przysługuje odwołanie do sądu powszechnego. Praktyka Zakładu polegająca na niewydawaniu decyzji i informowaniu zwykłym pismem o odmowie ulgi stanowi naruszenie prawa do sądu.
Identyczną opinię w tej sprawie ma Sąd Najwyższy, który w dniu 10 grudnia 2024 r. podjął Uchwałę, III UZP 3/24, zgodnie z którą: „Odmowa uwzględnienia wniosku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2024 r., poz. 479) o rozłożeniu należności z tytułu składek na raty następuje w formie decyzji administracyjnej, od której przysługuje odwołanie do sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (art. 83 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy).”
W konsekwencji – jeżeli przedsiębiorca złoży wniosek o układ ratalny albo odroczenie terminu płatności składek, Zakład – jeżeli odmawia tej ulgi – powinien wydać decyzję administracyjną, od której można odwołać się do sądu. Niedopuszczalna jest praktyka informowania przedsiębiorców o braku podstaw przyznania jednej z tych ulg w formie zwykłego pisma.
Przedsiębiorco! Złóż wniosek o podjęcie interwencji Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców.
Wniosek możesz złożyć mailowo na adres: wnioski@rzecznikmsp.gov.pl lub pobierając wniosek papierowy, drukując go i dostarczając osobiście lub listownie do biura Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców lub do oddziału terenowego właściwego dla twojej siedziby:
· Wydział Interwencyjno-Procesowy (dla przedsiębiorców z województw: mazowieckiego, łódzkiego, lubelskiego): ul. Wilcza 46, 00-679 Warszawa,
e-mail: wip@rzecznikmsp.gov.pl,
· oddział terenowy w Krakowie (dla przedsiębiorców z województw: małopolskiego, podkarpackiego, śląskiego i świętokrzyskiego): ul. Kanoniczna 11, 31-001 Kraków, e-mail: krakow@rzecznikmsp.gov.pl,
· oddział terenowy w Gdańsku (dla przedsiębiorców z województw: kujawsko-pomorskiego, pomorskiego i zachodniopomorskiego): ul. Żabi Kruk 16 lok.04, 80-822 Gdańsk, e-mail: gdansk@rzecznikmsp.gov.pl,
· oddział terenowy w Białymstoku (dla przedsiębiorców z województw: podlaskiego i warmińsko-mazurskiego): ul Ciepła 1, 15-472 Białystok,
e-mail: bialystok@rzecznikmsp.gov.pl,
· oddział terenowy w Poznaniu (dla przedsiębiorców z województw: dolnośląskiego, lubuskiego, opolskiego i wielkopolskiego): ul. Wielka 20, 61-774 Poznań, e-mail: poznan@rzecznikmsp.gov.pl.
Weryfikacja wniosku przez Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców
Po zapoznaniu się z wnioskiem Rzecznik może:
- podjąć czynności
- wskazać ci przysługujące prawa i środki działania
- przekazać sprawę według właściwości
- odmówić podjęcia czynności, o czym poinformuje cię i uzasadni swoją decyzję
Odpowiedź na wniosek:
Rzecznik przekaże ci informację, jakie jest jego stanowisko w twojej sprawie. Rzecznik wyjaśni też, jakie czynności podejmie (albo zawiadomi o ich braku).
Ile zapłacisz:
Usługa jest bezpłatna. Dodatkowe opłaty możesz ponieść, tylko w przypadku realizacji tej usługi przez pełnomocnika (informacje na temat pełnomocnictwa).
PRZEBIEG POSTĘPOWANIA
Jeżeli po zapoznaniu się z wnioskiem Rzecznik zdecyduje się podjąć czynności, to:
- Rzecznik wystąpi do ZUS o wydanie decyzji administracyjnej w sprawie Przedsiębiorcy lub
- Rzecznik zawiadomi organ rentowy o wstąpieniu do postępowania administracyjnego (jeżeli przedsiębiorca już złożył wniosek o wydanie decyzji).
ZUS zobowiązany jest do wydania decyzji administracyjnej co do odmowy przyznania ulgi w postaci układu ratalnego albo odroczenia terminu płatności składek.
W razie braku wydania decyzji w sprawie odmowy przyznania układu ratalnego lub odroczenia terminu płatności:
1. Przedsiębiorca składa samodzielnie odwołanie od niewydania decyzji- w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o układ ratalny/odroczenie terminu płatności
- W trzech egzemplarzach do właściwego ze względu na miejsce zamieszkania Sądu Okręgowego, za pośrednictwem ZUS, który nie wydał decyzji w sprawie układu ratalnego/odroczenia terminu płatności.
2. Rzecznik wstąpi do postępowania sądowego wraz ze stanowiskiem popierającym odwołanie Przedsiębiorcy i będzie brać w nim udział na prawach strony.
